De grootste energieverspillers op kantoor zijn verlichting, klimaatinstallaties en apparaten die onnodig aan blijven staan. Door daar gericht op te letten, kun je flink energie besparen op kantoor zonder dat dit ten koste gaat van het werkcomfort. Bovendien geldt voor kantoorgebouwen in Nederland een wettelijke verplichting: je pand moet minimaal energielabel C hebben. Dat maakt energiebesparing niet alleen slim, maar ook noodzakelijk.
Begin met het opsporen van energieverspilling
Voordat je investeert in nieuwe apparaten of aanpassingen, is het goed om eerst te kijken waar energie verloren gaat. Loop het kantoor door op het einde van de werkdag. Branden er nog lampen? Staan computers of monitoren aan terwijl niemand ze gebruikt? Zijn ramen open terwijl de verwarming aanstaat? Dit soort kleine gewoontes zorgt samen voor een aanzienlijk hoger verbruik dan nodig is.
Een energiemeting of energiescan kan helpen om inzicht te krijgen in het werkelijke verbruik. Op basis daarvan kun je bepalen waar de grootste winst te behalen is.
Verlichting: snel resultaat met weinig moeite
Verlichting is een van de makkelijkste plekken om energie te besparen. Vervang oude tl-buizen door ledverlichting. Led verbruikt een stuk minder stroom en gaat veel langer mee. Combineer dit met bewegingssensoren in ruimtes die niet altijd in gebruik zijn, zoals vergaderzalen, toiletten en gangen. De lamp gaat dan vanzelf uit als er niemand is.
Daglichtregeling is een andere optie. Hiermee past de verlichting zich automatisch aan op basis van het natuurlijke licht dat binnenkomt. Op een zonnige dag hoef je dan minder bij te verlichten.
Slim omgaan met verwarming en koeling
Klimaatinstallaties zijn verantwoordelijk voor een groot deel van het energieverbruik in kantoren. Een paar aanpassingen maken al een groot verschil. Stel de thermostaat in op een vaste temperatuur die past bij kantoorgebruik. Overdag is een temperatuur rond de 20 graden voor de meeste mensen comfortabel genoeg. Verlaag de temperatuur automatisch buiten werktijden, in het weekend en tijdens feestdagen.
Zorg er ook voor dat radiatoren en ventilatoren niet worden geblokkeerd door meubels of dozen. Een geblokkeerde radiator verwarmt de ruimte minder goed, waardoor de installatie harder moet werken. Laat de installatie regelmatig onderhouden zodat deze efficiënt blijft werken.
Apparaten en standby-verbruik aanpakken
Computers, printers, koffiemachines en schermen staan vaak in standby ook nog stroom te verbruiken. Dit zogeheten sluipverbruik lijkt klein, maar telt over een heel jaar flink op. Gebruik stekkerdozen met een schakelaar zodat medewerkers apparaten aan het einde van de dag volledig kunnen uitschakelen met één handeling.
Stel ook de energiespaarinstellingen in op computers en schermen. Dat ze na een paar minuten inactiviteit in de slaapstand gaan, scheelt merkbaar in het verbruik. Kies bij vervanging van apparaten voor energiezuinige modellen.
Vaste kantoordagen en slim ruimtegebruik
Als medewerkers op wisselende dagen thuiswerken, is het energetisch slim om vaste kantoordagen in te stellen. Op die manier hoef je niet elke dag het hele gebouw te verwarmen of te verlichten. Concentreer het werk op een deel van het pand en houd de rest op een lagere temperatuur. Dit kan aanzienlijk schelen in het verbruik, zeker in grotere kantoorgebouwen.
Flexibele werkplekken helpen hierbij. Als mensen niet gebonden zijn aan een vaste plek, kun je zones sluiten op dagen dat er minder mensen aanwezig zijn.
Checklist: energie besparen op kantoor stap voor stap
- Doe een energiescan om de grootste verspillers in kaart te brengen
- Vervang verlichting door ledlampen en installeer bewegingssensoren
- Stel de thermostaat in op werkuren en zet hem lager buiten die tijden
- Zorg dat radiatoren en ventilatoren vrij staan van obstakels
- Schakel apparaten volledig uit aan het einde van de dag
- Zet energiespaarinstellingen aan op computers en schermen
- Gebruik schakelbare stekkerdozen om sluipverbruik te stoppen
- Bekijk of vaste kantoordagen haalbaar zijn om het gebouwgebruik te concentreren
- Controleer het energielabel van je pand en pas het aan als dat nodig is
Wettelijke eisen en wat dat voor jou betekent
Voor kantoorgebouwen in Nederland geldt een wettelijke eis rondom energieprestatie. Kantoren moeten minimaal energielabel C hebben. Voldoet jouw pand daar niet aan, dan loop je het risico dat het pand niet meer als kantoor gebruikt mag worden. Gebruik de Wetchecker energiebesparing van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland om te controleren wat voor jouw situatie geldt en welke stappen je moet zetten.
Het verbeteren van het energielabel hoeft niet altijd grote investeringen te vragen. Isolatie van het dak, vloer of gevel en het plaatsen van dubbel glas zijn maatregelen die het label aanzienlijk kunnen verbeteren. Informeer bij je gemeente of provincie welke subsidies of regelingen beschikbaar zijn.
Kleine gewoontes, groot effect
Technische aanpassingen helpen, maar de dagelijkse gewoontes van medewerkers maken ook een groot verschil. Maak energiebesparing bespreekbaar op de werkvloer. Hang een herinnering op bij de uitgang, bespreek het in een teamoverleg of wijs iemand aan die het bijhoudt. Als iedereen een beetje bewuster omgaat met verlichting, apparaten en verwarming, merkt je dat terug in het energieverbruik.
Veelgestelde vragen
Welke apparaten verbruiken het meeste energie op kantoor?
De grootste energieverbruikers op een kantoor zijn klimaatinstallaties zoals verwarming en airconditioning, gevolgd door verlichting en computerapparatuur. Printers, koffiemachines en schermen dragen ook bij, vooral door sluipverbruik als ze in standby staan.
Wat is sluipverbruik en hoe stop je dat op kantoor?
Sluipverbruik is het stroomverbruik van apparaten die in standby staan maar niet actief worden gebruikt. Op kantoor kun je sluipverbruik stoppen door schakelbare stekkerdozen te gebruiken waarmee je meerdere apparaten tegelijk volledig uitschakelt aan het einde van de dag.
Moet mijn kantoorpand aan een bepaald energielabel voldoen?
Ja, voor kantoorgebouwen in Nederland geldt de verplichting om minimaal energielabel C te hebben. Voldoet je pand hier niet aan, dan kan dat gevolgen hebben voor het gebruik ervan. Via de Wetchecker energiebesparing van de overheid kun je controleren wat specifiek voor jouw pand geldt.
Helpt thuiswerken bij het besparen van energie op kantoor?
Thuiswerken kan helpen als je het slim organiseert. Door vaste kantoordagen in te stellen en het gebruik te concentreren op een deel van het gebouw, hoef je minder ruimte te verwarmen en verlichten. Ongeorganiseerd thuiswerken waarbij het gebouw toch volledig open blijft, levert geen energiebesparing op.
Hoe betrek je medewerkers bij energiebesparing op kantoor?
Medewerkers betrekken bij energiebesparing werkt het best door het bespreekbaar te maken en concrete afspraken te maken. Denk aan herinneringen bij de uitgang, korte uitleg in een teamoverleg en het aanwijzen van een aanspreekpunt voor duurzaamheid. Kleine gewoontes zoals lichten uitdoen en computers uitzetten maken samen een groot verschil.